Achter elke politieke beweging zit iets dat erg veel op religie lijkt. Maar dan zonder de begrenzende werking van godsdienst

Amerikanen verlaten massaal de kerk, maar ze laten hun religieuze hartstocht niet achter zich. Die verplaatsen ze naar de politiek. Dat schrijven Matthew Kaemingk en Shadi Hamid in hun boek Can Religion Save Democracy? Deze tendens is naadloos toepasbaar op de Nederlandse samenleving. De auteurs stellen dat mensen wel ‘religieuze’ gedrevenheid houden, maar dat die niet getemperd wordt door de regulerende werking die godsdienst óók heeft. Daarom pleiten ze ervoor om godsdienst meer ruimte te geven in het politieke debat.
Voor christenen hoeft het geen verrassing te zijn dat het christelijke geloof ook heilzaam blijkt voor het leven hier op aarde.
Als het aan veel seculieren en liberalen ligt, heeft religie echter alleen nog plek achter de voordeur - en hoort het in ieder geval niet in de politieke sferen thuis.
Twee Amerikaanse denkers - de conservatieve theoloog Matthew Kaemingk en de liberale politicoloog Shadi Hamid - beargumenteren echter in hun nieuwe boek Can Religion Save Democracy? dat de verdwenen religie een leegte vrijlaat voor polarisatie en radicalisering.
Fanatisme
„Terwijl Amerikanen massaal de kerk verlaten, laten ze hun religieuze hartstocht niet achter zich. In plaats daarvan verplaatsen ze die naar de politiek,” schrijven de auteurs.
Op Vox haalt Christian Paz de Nederlandse Abraham Kuyper aan. Die stelde meer dan honderd jaar geleden al dat ‘achter elke politieke beweging iets zit dat erg veel op religie lijkt.’
Religie is niet verdwenen, maar seculiere ideologieën hebben de plek ingenomen - aangevuurd met dezelfde bezieling. En zonder de begrenzende werking van godsdienst krijgen nihilistisme en fanatisme de ruimte.
Oproep
De auteurs roepen seculieren op om hun negatieve beeld van religie los te laten. Religie moet weer een rol kunnen spelen in het publieke debat, met ruimte voor de verantwoordelijkheid, leiding en voorzichtigheid die religie kan brengen.
Het is goed om seculieren te wijzen op de leegte die ligt onder hun standpunten - en de bezieling waarmee ze strijden voor bepaalde ideologieën.
Het moet echter geen cultuurchristendom worden waarbij christelijke waarden worden overgenomen zonder dat het geloof een rol speelt.
Paz wijst op Augustinus' bekende uitspraak: „Onrustig is het hart, tot het rust vindt in U.”
Vooral dat laatste vormt de essentie.























